Türk Çini Sanatında Renkler Nedir? Tarihçesi ve Özellikleri



 1.Türk Çini Sanatının Tarihçesi

Anadolu uygarlığını tarihi form ve inceliklerle kültürel bir miras gibi evlerimize kadar taşıyan Türk Çini Sanatı, vatanı olarak kabul edilen Kütahya ve İznik topraklarında asırlık bir geçmişe sahiptir.

 

Çini, mimaride kullanıldığı gibi eşyalarda da kullanılmaktadır. Mimari çini “kaşi” şeklinde adlandırılırken, süs eşyalarında ve kap kacakta kullanılan çiniye “evani” denir.

 




Çini sanatının Selçuklular zamanında Anadolu’ya geldiği düşünülmektedir. İlk gelişmiş Türk çinisi örnekleri, 13. yüzyılda Kılıçaslan’ın Konya’daki sarayında görülmüştür.

 

 


Selçuklu mozaik çini tekniği ile renkli sır tekniği bir araya gelerek çini sanatı yeni bir boyu kazanmıştır ve Osmanlı çini sanatının temelleri de bu şekil de oluşmuştur.


 

Osmanlı Devleti ile gelişimine hızla devam eden çini sanatı, Osmanlı dönemin de bir çok eser de kendini göstermiştir, Bu dönem de Türk çiniciliği hem renk hem de desen yönünden gelişmiştir. 

Çini sanatının Osmanlı’daki merkezi İznik olmuştur. Burada yer alan İznik Yeşil Cami mimaride çini uygulamasının en güzel örneklerinden biridir.

 

Bursa –İznik Yeşil Cami


 

Kütahya yöresi zengin kil yatakları sayesinde Frig, Roma ve Helenistik dönemlerde de seramik üretimi açısından oldukça canlıydı, bu sebeple çini sanatında da önemli bir kale haline gelmiştir.

Erken dönem Kütahya çiniciliği İznik ile benzerlik gösterse de 15 yüzyıl itibarıyla İznik çiniciliğinden kesin bir şekil de farklılaşır. Kütahya çiniciliğinin ilk örneğinin 1377 tarihli kurşunlu camii minare şerefesindeki tek renk sırlı tuğlalar olduğu düşünülmektedir.

      ÇİNİ SANATIN DA KULLANILAN RENKLERİN ANLAMLARI

 

KIRMIZI

Canlılık, dinamizm, ataklık ve aşkı ifade eder. Türk çini sanatın da bolca kullanılan renkler arasındadır.

            

 

MAVİ

Sonsuzluğu ve özgürlüğü ifade eder.En çok iznik çinileri arasında kullanılan renktir.

 

    

SARI

En parlak ve dikkat çekici renktir. Zeka, incelik ve pratikliği ifade eder.

 

TURKUAZ

 

‘’Türk’’ kelimesinden türemiş olan Turkuaz, Türk rengi olarak adlandırılmıştır. Turkuaz rengi Osmanlı döneminin en gözde rengidir. Turkuaz rengi Türkiye’nin denizlerinin ve ormanlarının renginin karışımı olarak kabul edilir.

 

 

 

YEŞİL

Doğanın ve huzurun rengidir.

 

LACİVERT

Otorite ve verimliliği ifade eder.

KAHVERENGİ

Toprağın ve dağların rengidir.

 

MOR

Asalet, lüks ve itibarın rengidir.

 

SİYAH

Gücü ve tutkuyu temsil eder.

 

BEYAZ

Saflığı, temizliği ve istikrarı temsil eder.

 

 

 


 

Merve BAGHERİ

 

 

 

Yorum Gönder

Daha yeni Daha eski